अन्तर्राष्ट्रिय अपाङ्ग दिवसका अवसरमा समावेशी समाज निर्माणका लागि आह्वान

 आज विश्वभर अन्तर्राष्ट्रिय अपाङ्ग दिवस विभिन्न सचेतनामूलक कार्यक्रमसहित मनाइँदै छ। “समावेशी विकासका लागि रूपान्तरण” भन्ने मूल नारासहित मनाइने यस दिवसले अपाङ्गता भएका व्यक्तिलाई समाजको मुख्य धारमा ल्याउन आवश्यक नीति, संरचना र व्यवहारका विषयमा ध्यानाकर्षण गर्ने उद्देश्य राख्छ।
नेपालमा समेत संघ, प्रदेश र स्थानीय तहका सरकारी तथा गैरसरकारी संस्थाहरूले ¥याली, गोष्ठी, अन्तरक्रिया तथा सम्मान कार्यक्रम आयोजना गरेका छन्। कार्यक्रममा सहभागी वक्ताहरूले शिक्षा, स्वास्थ्य, रोजगारी, भौतिक पहुँच, प्रविधि उपयोग र सामाजिक संरक्षणमा अझ प्रभावकारी सुधार आवश्यक रहेको उल्लेख गरे। उनीहरूले अपाङ्गता भएका व्यक्तिको क्षमता अभिवृद्धि र अधिकार संरक्षणलाई राज्यका सबै निकायले प्राथमिकताका साथ कार्यान्वयन गर्नुपर्नेमा जोड दिए।
अन्तर्राष्ट्रिय तथ्यांकअनुसार विश्व जनसंख्याको करिब १६ प्रतिशत अर्थात् १.३ अर्ब मानिस कुनै न कुनै प्रकारको अपाङ्गतासँग बाँचिरहेका छन्। नेपालमा २०११ को जनगणना अनुसार २ प्रतिशतभन्दा बढी जनसंख्या अपाङ्गता श्रेणीमा परे पनि, विभिन्न अध्ययनले वास्तविक संख्या अझै उच्च हुन सक्ने दाबी गर्छन्।
विशेषज्ञहरूका अनुसार अपाङ्गता सामाजिक, भौतिक तथा प्रविधिजन्य अवरोध हटाएमा ठूलो जनशक्ति र सिर्जनशीलतामा रूपान्तरित हुन सक्छ। उनीहरूले राज्य–समाज दुवैले परोपकारी होइन, अधिकार–आधारित दृढ प्रतिबद्धता आवश्यक रहेको बताएका छन्।
दिवसका अवसरमा अपाङ्गता भएका व्यक्तिहरूका संस्थाहरूले समावेशी पूर्वाधार, पहुँचयुक्त सार्वजनिक सेवा र रोजगारीमा बराबरी अवसरको सुनिश्चितताका लागि सरकारसँग ठोस कार्ययोजना लागू गराउन माग गरेका छन्।