नाग पंचमी देशभर नागदेवताको पूजा गरी भक्तिपूर्वक मनाइयो

लिलाकान्त यादव,
राजविराज, १३ साउन ।
 श्रावण शुक्ल पञ्चमीका अवसरमा हिन्दू धर्मावलम्बीहरुले नाग पंचमी पर्व श्रद्धापूर्वक मनाएका छन्। विशेषगरी नागदेवताको पूजा, स्तोत्र पाठ, दुग्ध अर्पण र धानको लावा चढाएर नाग देवतासँग रक्षा, सुख, शान्ति र समृद्धिको कामना गरिएको छ।
वैदिक मान्यता अनुसार अनन्त, वासुकी, तक्षक, पद्म, शंख, कालिया, कर्कोटक, अश्वतर, धृतराष्ट्र, पिङ्गल, कम्बल र कार्कोटक गरी १२ प्रमुख नागहरूलाई आजको दिन पूजा गर्ने चलन छ। यस दिन घरको मूल ढोकामा गोबरले लिपेर नाग चित्र टाँस्ने परम्परा छ, जसलाई वर्षभरि घरको रक्षा गर्ने विश्वास गरिन्छ।
नाग पंचमीसँग महाभारतकालीन ऐतिहासिक प्रसंग जोडिएको छ। राजा परीक्षितको नागदंशबाट मृत्यु पश्चात उनका छोरा जन्मजयले सम्पूर्ण सर्पहरूलाई समाप्त पार्न यज्ञ गरेपछि अस्थिक ऋषिको आग्रहमा यज्ञ रोकिएको र नागहरूले पुनः जीवन पाएको धार्मिक विश्वास रहिआएको छ।
आजको दिन विशेषगरी दूध, फूल, दुग्ध भात, लावा, मिठाई आदिको सामग्रीसहित नागदेवताको पूजा गरिन्छ। कतिपय स्थानमा सर्पको प्रत्यक्ष पूजा गर्नसमेत परम्परा छ। धार्मिक आस्था र परम्परालाई जीवित राख्दै यो पर्व श्रद्धा र सम्मानका साथ मनाइएको छ।