उपराष्ट्रपति यादव द्वारा वसन्त पञ्चमी तथा सरस्वती पूजा, २०८१ को शुभकामना

लिलाकान्त यादव,
काठमाडौं, २० माघ ।
हरेक वर्ष माघ शुक्ल पञ्चमी तिथिमा उल्लासपूर्वक मनाइने वसन्त पञ्चमी तथा सरस्वती पूजा को यस शुभ अवसरमा, स्वदेश तथा विदेशमा रहनुभएका सम्पूर्ण नेपाली दिदीबहिनी तथा दाजुभाइहरूमा सुख, शान्ति, समृद्धि, र सुस्वास्थ्य को हार्दिक मंगलमय शुभकामना व्यक्त गर्दछु।
यो पर्व विद्या, ज्ञान, बुद्धि, कला, र संगीतकी अधिष्ठात्री देवी सरस्वती को पूजा–आराधना गर्ने विशेष अवसर हो। शैक्षिक संस्थाहरूमा गीत–संगीत, नृत्य, भजन, तथा धार्मिक कार्यक्रम आयोजना गरी देवी सरस्वतीको कृपा प्राप्त गर्न पूजा–अर्चना गरिन्छ। विद्यार्थीहरूले किताब, कलम, कपी, र वाद्ययन्त्रहरूको पूजा गर्ने परम्परा रहेको छ, जसले शिक्षाको महत्त्वलाई उजागर गर्दछ।
यस दिन अक्षरारम्भ संस्कार (विद्याध्ययनको प्रारम्भ) गर्ने परम्परा रहिआएको छ, जसअन्तर्गत बालबालिकाहरूलाई पहिलो अक्षर लेख्न सिकाइन्छ।
वसन्त पञ्चमीका अवसरमा देशभरका सरस्वती मन्दिरहरूमा विशेष मेला तथा धार्मिक समारोहहरू आयोजना गरिन्छ। पछिल्लो समय सार्वजनिक पूजा पण्डालहरूमा सरस्वती देवीका माटोका मूर्तिहरू स्थापना गरी सामूहिक पूजा गर्ने चलन लोकप्रिय बन्दै गएको छ। यसले ‘सामूहिकतामा एकता’ को भावनालाई अझ सशक्त बनाएको छ।
यो पर्व बौद्ध, मुस्लिम, तथा अन्य धर्मावलम्बीहरूका लागि पनि विशेष महत्त्वपूर्ण छ। बौद्ध धर्ममा बोधिसत्व मञ्जुश्री को आराधना गरिन्छ भने, मुस्लिम समुदायमा सुफी वसन्त पर्व का रूपमा यो मनाइन्छ।
यो पर्व केवल शिक्षा र संस्कृतिसँग मात्र सम्बन्धित छैन, कृषिसँग पनि गहिरो सम्बन्ध राख्छ। मधेसका किसानहरू यस दिन हलो पूजा गर्छन् र खेती–किसानीमा सहयोग पुर्याउनेहरूलाई सम्मान दिने परम्परा रहिआएको छ। आधुनिकीकरणका कारण हराउँदै गएका यस्ता मौलिक संस्कृतिहरूको जगेर्ना गर्न आवश्यक छ।
वसन्त पञ्चमीले राग–द्वेष, वैमनस्यता, र उच्छृंखलता त्यागी आपसी सद्भाव, भाइचारा, र शान्ति फैलाउने प्रेरणा प्रदान गर्दछ। ज्ञान, शिक्षा, र संस्कृतिको संरक्षण गर्दै यो पर्वले नयाँ आशा, नवीन सोच, र सकारात्मक दृष्टिकोण को विकास गर्न सघाउनेछ।
यो शुभ अवसरलाई नकारात्मक सोच त्याग्ने, सकारात्मक ऊर्जा आत्मसात् गर्ने, र नवीन खोज तथा सिर्जनशीलतामा प्रेरित हुने महत्वपूर्ण तिथि का रूपमा लिइनुपर्छ। वसन्त पञ्चमी तथा सरस्वती पूजाले सिङ्गो मानव समाजमा ज्ञान, प्रगति, र समृद्धि को प्रकाश फैलाओस् भन्ने कामनासहित सम्पूर्ण नेपाली जनतालाई पुनः हार्दिक शुभकामना!