नेपालमा ‘इको प्यानल’ प्रविधि: हरित निर्माणतर्फको नयाँ मोड

ईमधेश न्यूज सम्वाददाता,
काठमाडौं, २० चैत्र ।
 नेपालमा दिगो र वातावरणमैत्री निर्माण प्रविधिप्रति चासो पछिल्ला वर्षहरूमा उल्लेखनीय रूपमा बढ्दै गएको छ। यही क्रममा “इको प्यानल” प्रविधिले निर्माण क्षेत्रमा नयाँ विकल्पका रूपमा स्थान बनाउँदै आएको छ, जसको सुरुवात र विकासमा इन्जिनियर Krishna Bhakta Duwal को भूमिका निर्णायक मानिन्छ।
एक दशकभन्दा अघि नेपालमै पहिलोपटक “इको प्यानल” नामकरण गरी उत्पादन सुरु गरेका दुुवाललाई हरित निर्माण प्रविधिका अग्रदूतका रूपमा चिनिन्छ। उद्योग क्षेत्रका विज्ञहरूका अनुसार उनको पहल बिना यो प्रविधि आजको अवस्थामा पुग्न कठिन थियो। हाल इको प्यानल स्वदेशमै उत्पादन भई आयातित निर्माण सामग्रीसँग प्रतिस्पर्धा गर्न सक्षम बनेको छ।
इको प्यानलको प्रयोगले भवन निर्माणलाई छिटो, किफायती र ऊर्जा-दक्ष बनाउनुका साथै वातावरणीय असर न्यून गर्ने लक्ष्य राख्छ। यही कारणले देशका प्रमुख शहरहरूमा यस प्रविधिमा आधारित उद्योगहरू विस्तार हुँदै गएका छन्, जसले रोजगारी सिर्जना र प्रविधि हस्तान्तरणमा टेवा पुर्‍याएको छ।
नवीकरणीय ऊर्जा इन्जिनियरिङमा स्नातकोत्तर गरेका दुुवाल हाल स्रोत तथा वातावरणीय इन्जिनियरिङमा विद्यावारिधि अध्ययनरत छन्। उनले दिगो निर्माणसँग सम्बन्धित विभिन्न अनुसन्धानहरू राष्ट्रिय तथा अन्तर्राष्ट्रिय जर्नलहरूमा प्रकाशित गरिसकेका छन्।
उनको नवप्रवर्तन, अनुसन्धान र उद्यमशीलताले नेपालमा हरित निर्माणको आधार तयार गरेको विश्लेषकहरूको भनाइ छ। इको प्यानलको बढ्दो प्रयोगले देखाएको सफलता प्रविधि मात्र नभई दूरदर्शी नेतृत्व र निरन्तर प्रयासको प्रतिफलका रूपमा हेरिएको छ।